VMD / Intel RST Diski Neden Gizler?
Samsung Galaxy Book ve NP serisi dizüstülerinizde Windows kurarken disk seçme ekranında SSD'nizin (NVMe diskinizin) hiç görünmemesi sık karşılaşılan bir durumdur. Bunun en yaygın nedeni, 11. nesil ve sonrası Intel işlemcili sistemlerde fabrikada açık gelen Intel VMD (Volume Management Device) ya da Intel RST (Rapid Storage Technology) özelliğidir.
VMD/RST açıkken depolama denetleyicisi standart bir disk gibi değil, özel bir "yönetilen" mod üzerinden çalışır. Windows kurulum medyası bu modu tanıyabilmek için ek bir depolama sürücüsüne ihtiyaç duyar; sürücü yüklenmediğinde disk listede görünmez. Bu durumda iki yol vardır: BIOS'tan VMD / Intel RST'yi kapatmak ya da kurulumda "Sürücü Yükle" ile IRST/VMD sürücüsünü yüklemek. Bu rehberde Samsung dizüstülere özel olarak her iki yolu da kurumsal bir netlikle anlatıyoruz.
Güvenli Geri Dönüş / Önce Bunu Bilin
Değişiklik yapmadan önce mutlaka aşağıdaki iki uyarıyı okuyun. Bu adımlar atlanırsa sistem açılmayabilir.
🔴 en kritik UYARI — Windows zaten kuruluyken VMD/RST kapatmayın: Diskinizde halihazırda çalışan bir Windows varsa ve BIOS'tan VMD / Intel RST'yi kapatıp AHCI moduna geçerseniz, sistem bir sonraki açılışta büyük olasılıkla INACCESSIBLE_BOOT_DEVICE mavi ekranı verir ve açılmaz. Bunun nedeni, Windows'un kurulum sırasındaki depolama modunu beklemesidir; mod değişince önyükleme diskini "erişilemez" sayar.
Bu yüzden VMD/RST kapatma en güvenli olarak, temiz Windows kurulumundan ÖNCE yapılır. Yani: önce verilerinizi yedekleyin, ardından BIOS'ta modu değiştirip Windows'u temiz kurun. Önerimiz budur.
Yine de mevcut kurulumu yeniden yapmadan modu değiştirmeniz gerekiyorsa, güvenli yöntem Windows'u minimal/güvenli açılışa zorlamaktır. Bu yöntem bazı OEM sistemlerinde dengesiz çalışabildiği için, başlamadan tam bir yedek almanız önemlidir:
1. Windows içindeyken Komut İstemi'ni yönetici olarak açın ve şunu yazın: 2. (Alternatif olarak çalıştırıp Önyükleme/Boot sekmesinde Güvenli açılış / Safe boot > En düşük / Minimal seçeneğini işaretleyin.) 3. Bilgisayarı yeniden başlatın, açılışta F2 ile BIOS'a girip VMD/RST modunu değiştirin ve kaydedin. 4. Windows güvenli modda açıldıktan sonra tekrar yönetici Komut İstemi'nde yazıp yeniden başlatın; sistem artık yeni modda normal açılır.
Bu yöntem birçok durumda işe yarar ancak her sistemde garanti değildir; emin değilseniz verilerinizi yedekleyip temiz kurulum yapmak her zaman en güvenli yoldur.
🔴 RAID UYARISI: VMD / Intel RST'yi kapatmak, varsa RAID dizilerini devre dışı bırakır ve o dizideki verilere erişilemez hale gelebilir. Birden fazla diski RAID 0/1 gibi bir yapıda kullanıyorsanız bu ayarı kapatmayın; aksi halde RAID dizisi bozulur ve veri kaybı yaşanabilir. Tek diskli, RAID kullanmayan kullanıcılar için kapatmak sorunsuzdur.
VMD / Intel RST Nasıl Kapatılır
Samsung dizüstülerin büyük çoğunluğunda BIOS arayüzü SysInfo, Advanced, Security, Boot sekmelerinden oluşur. VMD/RST ayarı genellikle Advanced sekmesi altındadır; menü adları model ve BIOS sürümüne göre değişebilir.
1. Bilgisayarı tamamen kapatın (uyku veya hazırda bekletme değil). 2. Güç düğmesine basın ve Samsung logosu görünür görünmez F2 tuşuna aralıksız birkaç kez basın (basılı tutmayın, art arda tıklayın). Bazı Samsung modellerinde BIOS tuşu Esc'tir; F2 çalışmazsa Esc'i deneyin. 3. BIOS açıldığında ok tuşlarıyla Advanced (Gelişmiş) sekmesine geçin. 4. Bu sekmede depolama denetleyici ayarını bulun. Adı modele ve BIOS sürümüne göre değişir; genellikle şu adlardan biriyle görünür: VMD Configuration, VMD Controller, VMD Mode, Intel(R) Rapid Storage Technology ya da bir alt menü altındaki VMD setup menu. Bazı arayüzlerde System Agent (SA) Configuration veya Storage alt başlığının içinde yer alır. 5. İlgili seçeneği seçip Disabled (Devre Dışı) yapın. Ayrı bir SATA Mode / Storage Mode seçeneği varsa onu AHCI olarak ayarlayın. 6. Değişiklikleri kaydetmek için F10 tuşuna basın ("Save and Exit / Kaydet ve Çık"), onay ekranında Yes seçin. Kaydetmeden çıkarsanız ayar geçerli olmaz. 7. Bilgisayar yeniden başladığında Windows kurulum diskinden açılın; disk seçme ekranında SSD'niz artık görünür olur.
Menüyü Bulamıyorsanız
Bazı Samsung modellerinde, özellikle bazı Galaxy Book sürümlerinde BIOS sadeleştirilmiştir ve VMD/RST seçeneği doğrudan görünmeyebilir veya gizli olabilir. Şu adımları sırayla deneyin:
- Tüm sekmeleri tek tek tarayın. Advanced'te yoksa Boot veya SysInfo altındaki alt menülere de bakın; ayar adı VMD / RST / RAID / Storage kelimelerinden biriyle geçer.
- BIOS'u güncelleyin. Eski BIOS sürümlerinde bazı seçenekler kapalı/gizli olabilir. Başka bir bilgisayardan Samsung destek sayfasından ya da Samsung Update uygulamasıyla en güncel BIOS'u kurun; güncel sürümde seçenek açığa çıkabilir.
- Açılış ekranındaki yönlendirmeyi okuyun. Bilgisayar açılırken ilk birkaç saniyede ekranın altında genellikle "Press [tuş] for Setup" benzeri bir satır belirir; emin değilseniz BIOS'a o tuşla girin.
- Mevcut ayarı not edin. Değişiklik yapmadan önce ilgili menüdeki güncel değerleri (örneğin VMD = Enabled, SATA Mode = RST) bir kenara yazın. Beklenmedik bir sorun çıkarsa eski haline geri dönebilirsiniz; gerekirse Restore Defaults / Varsayılanlara Dön ile fabrika ayarına alabilirsiniz.
- Bulamazsanız sürücü yöntemine geçin. Seçeneği hiç bulamıyorsanız, VMD'yi kapatmak yerine bir sonraki bölümdeki "Sürücü Yükle" yöntemini kullanmak çoğu zaman daha pratik ve risksizdir. Menü adlarının modele göre değişebileceğini unutmayın.
Kapatmak İstemiyorsanız: Sürücü Yükle (F6 IRST)
VMD/RST'yi kapatmak istemiyorsanız ya da BIOS'ta seçeneği bulamadıysanız, Windows kurulumu sırasında depolama sürücüsünü elle yükleyerek diski görünür hale getirebilirsiniz. Bu yönteme klasik olarak F6 sürücü yükleme denir.
1. Başka bir bilgisayardan, Samsung destek sayfasındaki sürücüler bölümünden veya Intel'den dizüstünüze uygun Intel Rapid Storage Technology (IRST/VMD) F6 sürücüsünü indirin. 2. Sürücü dosyalarını kurulum USB'sine ya da ikinci bir USB belleğe çıkartın; klasör yapısını bozmayın (genellikle içinde adlı bir klasör bulunur). 3. Windows kurulumunda disk seçme ekranına geldiğinizde "Sürücü Yükle" (Load driver) seçeneğine tıklayın. 4. Gözat ile USB'deki VMD/IRST klasörünü açın ve listede çıkan depolama sürücüsünü seçip İleri/Yükle deyin. 5. Sürücü yüklendiğinde SSD'niz disk listesinde görünür; doğru diski seçip kuruluma devam edin.
Bu yöntemle VMD/RST açık kalır, bu da daha sonra kullanmak isterseniz Intel RST yazılımının özelliklerini (önbellekleme, RAID vb.) korur. Windows 11 24H2 ve sonrası kurulum medyaları, en yeni Intel platformlarında bu sürücüyü çoğu zaman zaten içerir ve ek yükleme gerekmeyebilir.
Windows kurulumu veya lisans etkinleştirme adımlarından birinde takılırsanız, Enlisans olarak size adım adım yardımcı oluruz.
